Een omgangsregeling is een belangrijk onderdeel wanneer u uit elkaar gaat en samen kinderen heeft. Het bepaalt wanneer en hoe uw kind contact heeft met beide ouders. In de praktijk bestaat er geen standaardregeling die voor iedereen geldt. Iedere situatie is anders en vraagt om maatwerk.
Veel ouders vragen zich af wat een ‘normale’ omgangsregeling is. Het antwoord is dat die niet bestaat. Wat passend is, hangt af van uw situatie, uw kind en uw onderlinge afspraken. Onze familierecht advocaten Anne de Ruiter-Oude Ophuis en Loes Eshuis-Nijmeijer adviseren u graag bij het vastleggen of wijzigen van afspraken die echt bij uw gezin passen.
Wat is een omgangsregeling?
Een omgangsregeling is een afspraak over de verdeling van de zorg en het contact tussen ouder en kind. Deze afspraken worden bij een scheiding of het verbreken van de samenleving meestal vastgelegd in een ouderschapsplan.
De regeling kan bijvoorbeeld gaan over:
- Weekenden en vakanties
- Feestdagen en verjaardagen
- Haal- en brengmomenten
- De dagelijkse zorgverdeling
Het doel van een omgangsregeling is duidelijkheid en rust creëren voor zowel ouders als kind.
Hoe wordt een omgangsregeling bepaald?
In de praktijk wordt een omgangsregeling vaak in onderling overleg tussen de ouders opgesteld. Daarbij staat steeds centraal wat het beste is voor het kind.
Sommige ouders kiezen voor co-ouderschap, waarbij de zorg zo gelijkwaardig mogelijk wordt verdeeld. In andere situaties verblijft het kind het grootste deel van de tijd bij één ouder en is er een vaste omgangsregeling met de andere ouder. Wat passend is, hangt onder andere af van:
- De leeftijd en behoeften van het kind
- De afstand tussen de woningen van beide ouders
- De werk- en privésituatie van beide ouders
- De onderlinge communicatie
Een goede regeling sluit aan bij de behoeften van het kind en is praktisch uitvoerbaar voor beide ouders.
Co-ouderschap: gelijkwaardig verdelen van de zorg
Bij co-ouderschap dragen beide ouders na de scheiding ongeveer evenveel zorg voor de kinderen. Veel ouders kiezen voor een week-op-week-af-regeling, maar ook andere indelingen zijn mogelijk. Denk aan een 5-2-2-5-regeling of een verdeling die volledig is afgestemd op (onregelmatige) werktijden.
Co-ouderschap vraagt om goede communicatie, vertrouwen en heldere afspraken. Onze advocaten en mediators helpen u graag om een werkbare verdeling op papier te zetten die ook financieel klopt. Denk bijvoorbeeld aan afspraken over kinder- en partneralimentatie.
Ouderschapsplan en omgangsregeling
De omgangsregeling wordt meestal opgenomen in een ouderschapsplan. Hierin staan alle afspraken rondom de zorg en opvoeding van uw kind.
Een ouderschapsplan bevat onder andere:
- De verdeling van zorg en opvoeding
- Afspraken over communicatie tussen ouders
- Financiële afspraken, waaronder alimentatie
- Regelingen rondom school en medische zaken
Een duidelijk ouderschapsplan helpt misverstanden en conflicten te voorkomen. Voor ouders die niet getrouwd zijn, gelden aanvullende aandachtspunten rondom erkenning en gezag. Dit is verstandig om vóór of kort na de geboorte van uw kind goed te regelen.
Wat als u er samen niet uitkomt?
Het kan voorkomen dat u er samen niet uitkomt over de omgang. In dat geval kan begeleiding helpen om alsnog tot afspraken te komen. Anne en Loes zijn beiden aangesloten bij de Vereniging van Familierechtadvocaten en Scheidingsmediators (vFAS) en kunnen u zowel als mediator als in de rol van advocaat omgangsregeling bijstaan.
Lukt het ook met mediation niet om er samen uit te komen? Dan kan de rechter worden gevraagd een beslissing te nemen over de omgang. Het is belangrijk om conflicten zo veel mogelijk te beperken, omdat deze direct invloed hebben op uw kind.
Ouderschapsplan niet nakomen: wat kunt u doen?
In de praktijk komt het voor dat een ouderschapsplan niet wordt nagekomen. Dit kan leiden tot spanningen en onzekerheid voor zowel ouders als kinderen. Wanneer afspraken structureel niet worden nageleefd, is het belangrijk om actie te ondernemen. Dit kan bijvoorbeeld door:
- Het gesprek opnieuw aan te gaan
- De afspraken aan te passen aan de nieuwe situatie
- Juridisch advies in te winnen bij een specialist
Blijven de problemen bestaan, dan kan de rechter worden gevraagd om een beslissing te nemen over de omgangsregeling. In sommige gevallen kan ook een dwangsom worden opgelegd om naleving van de afspraken af te dwingen.
Omgangsregeling aanpassen
Een bestaande omgangsregeling is niet altijd definitief. Veranderingen in uw situatie of die van uw kind kunnen aanleiding zijn om de regeling aan te passen. Denk bijvoorbeeld aan:
- Een verandering van werk of woonplaats
- Veranderde behoeften van het kind
- Problemen in de uitvoering van de regeling
Het is belangrijk om wijzigingen tijdig en zorgvuldig vast te leggen, bij voorkeur opnieuw in een aangepast ouderschapsplan. Zo voorkomt u onduidelijkheid op een later moment.
Veelgestelde vragen over de omgangsregeling
Wat is een normale omgangsregeling?
Er bestaat geen standaard omgangsregeling. Wat normaal is, verschilt per situatie. Het belangrijkste uitgangspunt is wat het beste is voor het kind.
Wat houdt co-ouderschap precies in?
Bij co-ouderschap verdelen ouders de zorg en opvoeding van hun kind zoveel mogelijk gelijk. Dit vraagt om goede communicatie en duidelijke afspraken in een ouderschapsplan.
Wat kunt u doen als afspraken niet worden nagekomen?
Wanneer een ouderschapsplan niet wordt nagekomen, is het belangrijk om eerst in gesprek te gaan. Lukt dit niet, dan kan juridisch advies of een gerechtelijke procedure nodig zijn.
Heeft u een advocaat nodig bij een omgangsregeling?
In complexe of conflictueuze situaties kan een advocaat omgangsregeling u helpen bij het maken, wijzigen of afdwingen van afspraken. Dat geeft duidelijkheid en zekerheid voor u en uw kind.
Kan een omgangsregeling worden gewijzigd?
Ja, een omgangsregeling kan worden aangepast wanneer de omstandigheden veranderen. Dat kan in onderling overleg, met behulp van een mediator of via de rechter.
Heeft co-ouderschap gevolgen voor de alimentatie?
Ja, een gelijkwaardige zorgverdeling werkt door in de berekening van de kinderalimentatie. Onze specialisten kunnen voor u een actuele alimentatieberekening opstellen die past bij de gekozen omgangsregeling.
Heeft u vragen over een omgangsregeling?
Een omgangsregeling heeft grote invloed op uw dagelijks leven en dat van uw kind. Het is daarom belangrijk dat de afspraken duidelijk, haalbaar en in het belang van uw kind zijn. Anne de Ruiter-Oude Ophuis en Loes Eshuis-Nijmeijer kunnen u zowel als mediator als als advocaat bijstaan bij het opstellen, wijzigen of afdwingen van een omgangsregeling.
Heeft u daarnaast vragen over een scheiding, erkenning en gezag of ondertoezichtstelling en uithuisplaatsing (OTS en UHP)? Ook daarbij helpen onze familierechtspecialisten u graag verder. Heeft u nog vragen of opmerkingen? Neem dan vrijblijvend contact met ons op. We helpen u namelijk graag verder!
